Ellen ten Damme
Woorden worden overbodig wanneer je tijdens een etentje met je ex alleen nog ziet dat de lepel in de kom sla jouw kant op wijst. Niet Janken vindt Ellen ten Damme, misschien meer tegen zichzelf dan tegen de luisteraar. Ze wil stoer en schattig zijn zingt ze eveneens op haar nieuwe album waarop de stemming nogal eens omslaat. Melancholisch vinden wij, “maar ook best stevig”, zegt de zangeres tijdens een kort telefonisch onderhoud met ZwartGoud.
Wat de songs bindt zijn de deels ingetogen arrangementen. Het regent strijkers op Het Regende Zon. Ver weg van de kleinkunst en het theatrale bevat het album popsongs om naar te luisteren, niet om er iets bij te doen. Ten Damme geeft zichzelf de nodige vrijheid als zangeres. Soms heb je dat nodig: ruimte voor jezelf creëren.
Het Regende Zon gaat over het gevoelsgedoe dat liefde heet omdat de relatie tegen de verwachting in tóch breekbaarder blijkt dan gedacht. Het nieuwe album valt misschien wel op twee manieren uit te leggen. “Absoluut. Het gaat over dingen die iedereen wel eens meemaakt toch.” Zelfreflectie voor de luisteraar, omdat inderdaad iedereen wel eens te maken krijgt met een relatie die stuk loopt, maar de teksten en het thema zeggen ook iets over Ten Damme. “Daarom schrijf ik muziek. Het is een beetje toeval wie je tegenkomt en waar je zin in hebt. Misschien heb ik volgende keer wel zin in een danceplaat.” Veel meer wil ze niet kwijt over de persoonlijke kant van het album.
Naast eigen teksten bezingt Ten Damme woordkunst geschreven in dichtvorm door Remco Campert, Harry Mulisch en Ilja Leonard Pfeijffer. Die gaan ook al over de verbroken of onbereikbare liefde, dat voor veel mensen nauwelijks in woorden te vangen is. Het zijn schrijvers die haar wel liggen. “Ik krijg wel eens teksten toegestuurd van andere bekende schrijvers, waar ik niks mee heb, en die ik ook niet kan gebruiken.”
Het gedicht van Campert is een autobiografische schets over het Parijs van de jaren vijftig waarin hij denkt aan componist Joseph Kosma en de Franse dichter Jacques Prévert opvoert. Beiden schreven Les Feuilles Mortes, een chanson over een verloren liefde; Campert woonde toen in Parijs. Ten Damme: “Het liedje is ontstaan als opdracht bij zijn jubileum. Ik dacht eerst dat het een oud gedicht was maar hij belde me een keer op om te vertellen dat hij het niet zo heel lang geleden had geschreven. Het is vooral een herinnering aan die tijd. De tekst van het gedicht vat het album goed samen”. Ondanks dat Campert als geen ander woorden kan laten zingen, had Ten Damme toch de nodige moeite om er een liedje van te maken. “Dat was niet eenvoudig nee. Een hele puzzel om daar de juiste melodie bij te bedenken.” Dankzij de weemoedige melodie ontstaat de sfeer die past bij de Franse lichtstad in de jaren vijftig.
Het concert dat Ellen ten Damme in Heerlen geeft is anders dan haar theateroptredens onder de naam Spitz! “Het is wat losser dan de minutieuze shows die ik normaal doe. Uitgebreider en langer. Ik speel ook ouder werk. Er is meer ruimte voor improvisatie.” Het is ook een beetje bedoeld als try-out voor een later optreden, zegt ze, op kerstavond in Paradiso, Amsterdam.
Ellen ten Damme – Spitz! (De Nieuwe Nor, Heerlen 13 december 2012)
Meer: De Nieuwe Nor Spitz!
Harry Prenger
Tags: De Nieuwe Nor, Ellen ten Damme
