Ok, we hebben nog even om ons mentaal voor te bereiden. Tot 26 maart 2011. Dan komt wederom een Belgische top-act naar Heerlen om het dak van Parkstad Limburg Theaters eraf te blazen. Een jaar na het imponerende concert van Vive La Fête, is het de beurt aan Triggerfinger uit Antwerpen. Het trio nam een beroemde studio in Los Angeles onder handen om live All This Dancin’ Around op te nemen, dat recentelijk van de persen rolde in transparant blauw vinyl.
Als je al een vakterm van stal wilt halen dan zou je de muziek van Triggerfinger kunnen omschrijven als stonergrunge, die maniakaal én swingend wordt uitgevoerd door drie mannen van het type ruwe bolster blanke pit, waarvan eentje met druipsnor van hier tot Tokyo. Mannen dus die op gegeven moment last krijgen van de blues, en de waanzin. Zul je net zien. In My Baby’s Got A Gun gaat de waanzin je acht minuten lang in je gezicht staan uitlachen om je vervolgens alle hoeken van de kamer te laten zien. Treiterend traag, zoals het hoort bij de blues, en de waanzin. Triggerfinger is wat dat betreft verwant aan die andere band uit België, Millionaire, waarvan al een tijdje niks is vernomen trouwens. Net iets teveel hoeken van de kroeg gezien blijkbaar. Hoe het ook zij, Triggerfinger was al eens in de buurt. Op Pinkpop om precies te zijn. Wie daarbij was weet dat Triggerfinger ook op het podium behoorlijk tekeer kan gaan.
Triggerfinger (concert, Parkstad Limburg Theaters 26 maart 2011)
Het is niet eens het eind vorig jaar verschenen debuutalbum van Dewolff dat indruk maakte. Eenmaal op het podium gaat een van de beste bands van Nederland (die andere is De Staat) pas echt helemaal los. Ik was erbij, ik voelde de opwinding, het ongeloof, de sensatie van het losgaan. Niet kunnen geloven wat je ziet en wat je hoort. Dat geweldige concert van Dewolff, januari 2009 in De Nieuwe Nor in Heerlen. Dat het goed zat. Dat het gedurfd was. Brutaal en op een bepaalde manier vernieuwend toch ook. Psychedelische muziek, zoals die aan het einde van de jaren zestig gemaakt werd door Pink Floyd en Hawkwind, durven mengen met het Amerikaanse Westcoastgeluid van Quicksilver Messenger Service en The Doors.
Dit alles samenvatten in meedogenloos harde gitaarrock en instrumentale kalmte. Aldus nam Dewolff bezit van zaal, tijd, en van het publiek dat aan de grond stond genageld met die ene vraag. Is dit echt? Is Dewolff echt zo goed? Gitarist Pablo van de Poel perste de solo’s uit zijn slanke lijf, drummer Luka van de Poel roffelde de boel keurig in het gareel, Robin Piso liet zijn Hammondorgel melodieus piepen, knarsen en stomen. Instrumenten werden niet gespeeld maar ter plekke uit de muziek gekneed, alsof de drie Dewolffs ermee volgroeid waren. Komende vrijdag dus in Fenix, Sittard. Drie knapen nog maar, in strakke colbertjes, witte hemden, brede kragen. Zien, horen, voelen. Afblijven.
Dewolff (concert, 26 november 2010, Fenix, Sittard)
Begin vorige eeuw was het een raadsel wat achter de muren van de Eindhovense stadsdeelwijk Strijp gebeurde. Inwoners waren op de hoogte van de komst van een vestiging van Philips, maar daar bleef het ook bij. Jarenlang bleek Philips er de nieuwste technologische snufjes te produceren. In 2004 verliet de multinational Strijp voorgoed; in één klap werd het Strijpgebied gadget van iedere projectontwikkelaar. En de plannen waren groots. Strijp-s, zoals het gebied intussen genoemd werd, moest een utopie worden voor de moderne en creatieve mens. Een terrein waar je kon wonen, uitgaan en werken.
De ontwikkelaars hielden woord: het perceel werd omgebouwd tot een vernuftig hoogstandje. Zo is het Klokgebouw een mooi voorbeeld van wat de ontwikkelaars met Strijp-svoor ogen hadden. Er is vrijwel niets veranderd aan het monumentale Philipspand waar ruim honderd bedrijven zijn gevestigd boven de immense industriehallen, die vaak gebruikt worden als popzaal. Het Klokgebouw is een wisselwerking van creatieve cultuur, entertainment en recreatie. De industriehallen bieden mogelijkheden voor innoverende initiatieven; dankzij de lage huurprijzen een makkelijk te nemen drempel voor jonge bedrijven.
Veel organisaties in Eindhoven worden geïnspireerd door de creativiteit die het Strijp-s gebied uitstraalt. De bouw van het Strijp-s terrein is nog zeker tot 2020 in volle gang. Aan activiteit ontbreekt het bepaald niet in Eindhoven; jaarlijks ontstaan er honderden nieuwe bedrijven en ondernemingen. De historische Philipsgebouwen zijn in de originele staat hersteld en uitgegroeid tot het kloppende hart van Strijp-s. De komende jaren worden er grote conferentiezalen gebouwd en zal er aandacht zijn voor woongelegenheid.
In 2006 werd het terrein ook interessant voor het op technologie gebaseerde muziek- en kunstenfestival STRP. De afgelopen vier jaar wist STRP zich te ontwikkelen tot een van de grootste evenementen op dit gebied. Het Rotterdamse Telcosystems past perfect in de visie van dit festival. Telcosystems is een multimedia experiment waarbij Lucas van der Velden, Gideon Kiers en David Kiers uitgaan van de integratie van menselijke waarneming in machinaal voorgeprogrammeerd gedrag. Anders gezegd: kan een machine hetzelfde denken als de mens?
Eerder werkten ze op Strijp-s samen met het Baltanlab, gevestigd in het voormalige Natlab waar in de jaren vijftig elektronische muziek werd gemaakt. Geen wonder dat de mannen van Telcosystems besloten hier hun 12_series te exposeren en te ontwikkelen. In 12_series wordt een opstelling van twaalf afzonderlijke beeldschermen getoond, die in staat zijn de geluiden en beelden uit de buurt te kopiëren en er een eigen draai aan te geven door middel van integratie van het eigen ‘dna’.
Telcosystems beperkt het manipuleren van technologie in hun werk niet alleen tot videoinstallaties, maar creëert volledig nieuwe, vaak herkenbaar sobere werelden door gebruik te maken van door henzelf gemaakte software. Dit alles is vastgelegd op papier en zorgt voor een geheel nieuwe vorm van abstracte kunst die geïnspireerd is door technologie.
Tijdens STRP 2010 keert Telcosystems terug naar het Eindhovense Strijp-som daar een Live Cinema performance neer te zetten genaamd ‘mortals electric’, in samenwerking met audiokunstenaars Herman Kolgen en Perfur.
Hoe tragisch het leven soms kan zijn. Neem de film l’Enfer van Henri-Georges Clouzot, met in de hoofdrol Romy Schneider. Het had een allegorie van caleidoscopische droombeelden moeten worden over de neergang van een obsessieve, jaloerse echtgenoot. Maar Clouzot bleek zelf ook obsessief in zijn drang naar perfectionisme en vernieuwing. Clouzot wilde teveel van het goede. Per se een nieuwe manier van filmen laten zien door toepassing van een ongebruikelijke omgang met kleurbehandeling en camerabewegingen. Daar kwam weinig van terecht. Clouzot ging ten onder aan de verwachtingen die hij niet kon waarmaken, leed aan depressies, dreef zijn medewerkers tot wanhoop en werd tijdens de opnamen ernstig ziek.
Er is een documentaire gemaakt over het mislukken van film en regisseur aan de hand van dertien uur archiefmateriaal, waaronder scènes uit de oorspronkelijk bedoelde versie van 1964. l’Enfer/Inferno draait komend weekend in filmhuis De Spiegel in Heerlen. De vertoning biedt de gelegenheid actrice Romy Schneider weer eens op het witte doek te bewonderen. Ze werd bekend vanwege haar temperamentvolle acteren in Franse films over de stuiptrekkingen van de liefde, waarin ze liet zien dat ze tot meer in staat was dan haar rol van keizerin in de Sissifilms. Schneiders oogopslag onthulde een sluier van tristesse, leidde een leven waarin hoogtepunten uit haar filmloopbaan werden afgewisseld met dieptepunten uit haar privébestaan. Op 29 mei 1982 maakte een hartaanval een einde aan haar leven. 43 was ze toen.
l’Enfer/Inferno (Filmhuis De Spiegel, Heerlen, zondag 14 en maandag 15 november 2010)
Vooruit. Schrijver dezes geeft, zij het enigszins schoorvoetend, toe dat hij bij het luisteren naar een liedje van zangeres Schradinova een traantje moest wegpinken. Opeens kon de letterknecht van Zwart Goud zijn gevoel voor ontroering even niet de baas. Dat heb je wel eens. Italian Family heet de song. India Lima Oscar Victor Echo You het album. Schradinova zet de boel op zijn kop met haar kunst van de troost en de verleiding. Dat gaat haar vrij makkelijk af zo te horen. Niks korte metten met de openingssong Draw The Line; schudden geblazen aan de boom van zich weelderig vertakkend zang- en liedjestalent. Vooruit, die naam.
Schradinova is Janne Schra. Nog niet zo lang geleden was ze zangeres bij het internationaal succesvolle Room Eleven. Schra gaat nu haar eigen gang onder de naam waarmee ze ook haar schilderijen en tekeningen signeert. Sinds haar achttiende maakt ze verfijnde en kleurrijke portretten.
De zangeres Schradinova geeft met bijzonder fraaie melodieën richting en gestalte aan pop, vaudeville, dance, fanfare en jazz. En dan tòch de boel in het gareel houden. Dat koortje in Dogs Bark. Dat duet met De Staats Torre Florim in Take Off. Daar stapelt ze met haar liefkozende, soms breekbare stem flink wat emoties op. Onwerkelijk prachtig en vindingrijk maken de arrangementen een pirouette om de zangeres. Zoals bijvoorbeeld in genoemde Italiaanse familiekroniek.
Frivool swingend begint Storm. Maar schijn bedriegt. De keerzijde klinkt op het moment wanneer een intermezzo met trompet naderend onheil aankondigt. Wat zegt dit alles over deze dame? Dat ze in aanleg vrolijk is, dat ze ook haar donkere kant wil laten zien doordat ze zich overgeeft aan hartstocht en de zwaartekracht van de melancholie. Schradinova. Het mooiste meisje van de klas laat zich niet veroveren, ze verovert liever zelf.
Benieuwd hoe deze overrompeling, deze prachtvracht aan emoties, in levenden lijve op het podium uitpakt. Schradinova met band in Heerlen, in De Nieuwe Nor. Uw ZwartGoudredacteur zal er zijn, ergens onopvallend in een hoekje, de tissues binnen handbereik. Kijkt u gerust even de andere kant op.
Schradinova (De Nieuwe Nor, Heerlen, 6 november 2010)
Soms moet je het hebben van de oudjes in de popmuziek. Van Wire bijvoorbeeld. Vijftigplussers. Boegbeeld van eigenzinnige art-pop, invloedrijk tot op de dag van vandaag. Januari 2011 verschijnt Red Barked Tree, dat op grond van voorproefje Two Minutes (luister hieronder) wel eens een punkalbum zou kunnen gaan worden. Net als Send, hèt meesterwerk van Wire uit 2003. Maar dan wel de met Pro Tools bewerkte vinylvariant Send Redux, waarop de felste en meest claustrofobische noisepunk aller tijden. 1977 maar dan beter. Alsof er nog heel wat te bewijzen valt, alsof alles weer op het spel staat.
Net zo makkelijk put Wire uit een popachtige aanstekelijkheid. En pop bij Wire schuurt een beetje. Op het eerste gehoor staan zang en muziek haaks op elkaar, maar gaandeweg ontstaat er een omhelzing van melodie en muzikaal raffinement waardoor het lijkt alsof er twee songs tegelijk klinken. Popmuziek bij Wire is altijd weer een belevenis. Op het podium van Kunstencentrum Belgie in Hasselt, zal Wire vooral werk spelen van het nieuwe album. Punk dus.
Wire (Kunstencentrum Belgie, Hasselt (B), 6 november 2010)
Maar nondeju, de kolderieke roadmovie AAP waarin Walter Janssens en Bart Schollaert als twee paters door Congo trekken krijgen we jammer genoeg niet te zien in Theater Lexor. De voor de gelegenheid samengestelde ‘best of’ van het Vlaamse ManManMan wijkt dus af van hun huidige theatertour, maar het kan natuurlijk evengoed een optreden worden zoals omschreven bij AAP: ‘De maan draait rond de aarde, en de aarde draait rond de mens, denkt de mens’. Maar de aap heeft zo zijn bedenkingen: ‘als ik jullie bezig zie, kan ik niet geloven dat wij dezelfde genen hebben’. Voldoende stof voor een pretavond met liedjes.
Joris Velleman is een van de grote cabarettalenten uit België. Velleman kan als geen ander doen voorkomen alsof hij situaties en grappen ter plekke bedenkt, alsof het hem geen moeite kost zijn droogkomische houding te verbinden aan opmerkingen van zelfrelativering en gedoseerde kwinkslagen. Tijdens de finale van het Cabaret Parkstadfestival Heerlen in 2010 kwam hij zo zelfverzekerd over met zijn reacties op spontane publieksparticipatie, dat de hoofdprijs maar net aan hem voorbij ging.
Die eer viel te beurt aan Vellemans landgenoten Mag Het Iets Meer Zijn. Patrick Heyte en Björn Vanacker zijn een tragikomisch duo dat ongegeneerd aan de gang gaat met Vlaamse tongval en een nieuwe dimensie van het begrip lichaamstaal. Subtiel en onbehouwen gaat het duo helemaal los op het publiek. Mag Het Iets Meer Zijn spelen geen act, ze zìjn de act.
Belgische Avond: Manmanman (15 oktober 2010, Theater Lexor, Heerlen)
Belgische Avond: Joris Velleman en Mag Het Iets Meer Zijn (16 oktober 2010, Theater Lexor, Heerlen)
Meer info:
theaterlexor 15 oktober
theaterlexor 16 oktober Harry Prenger
Voor Cuban Heels is de blues een beest dat getemd moet worden. Wanneer je de klaagzang van Jan Hidding hoort geloof je hem onmiddellijk op zijn woord. In geval van twijfel kun je altijd nog te rade gaan bij zijn als alter ego dienende mondharmonicaspeler, die een beerput van menselijke trekjes openrijt: verleiden, liegen, bedriegen en toch maar alles opbiechten dan? Maar diezelfde harmonicagalm is het geluid van de eenzaamheid; loeiend van treurnis en deemoed zoals te horen in het overweldigende Playhouse afkomstig van het album Sweet And Lowdown.
De Cuban Heelsblues is een nijvere, onverschrokken blues. Ongegeneerd een gezicht tonen dat zonder masker doordraaft misschien wel tegen beter weten. Of het bluesbeest getemd zal worden en hoe dit dan zal klinken zullen we nooit weten want de blues heeft de Cuban Heels getemd. De Cuban Heels leggen nu zelf het loodje. Slappe zakken. Nog een paar optredens waaronder eentje in De Azijnfabriek in Roermond en dan is afgelopen, finito, naar de gallemiezen.
Het valt te hopen dat het geen ordinaire kroegblues wordt die recht vooruit draaft in plaats van zich in bochten zwalkt aangejaagd door de godvergeten solo’s van gitarist Rico Gerfen. Als hij er zin in heeft tenminste, als hij als geen ander tot het besef komt dat de blues niet is bedoeld voor brallerige kroegtijgers maar voor de schipbreukelingen van het leven.
Cuban Heels (De Azijnfabriek, Roermond, 8 oktober 2010)
Eén album op je palmares en dan toch al in kunststad Heerlen mogen optreden. Asra wordt gevormd door de Belg Timo van Luijk en de Nederlander Raymond Dijkstra; beide muzikanten zijn al jaren actief onder hun eigen naam of onder pseudoniem. Asra is de ineensmelting en speurtocht naar muziek en klanken die ze afzonderlijk van elkaar nog niet zijn tegengekomen.
Het is muziek die men lange tijd verborgen heeft weten te houden, die zich misschien daarom niet snel leent voor een vergelijking, al was het maar omdat de muziek zijn gelijke niet kent, maar wel nadrukkelijk onnadrukkelijk om aandacht vraagt. Wie die moeite neemt hoort, nee voélt hoe klank en de muziek bezit neemt van ruimte, tijd en omgeving, langzaam de toehoorder achter het nekvel grijpt en de geest omsluit. Niet voor niets luidt de subtitel van de Asraplaat ‘this record is dedicated to all hallucinations’. En dat veroorzaakt door voorwerpen, effecten, niet muzikale instrumenten.
Timo van Luijk (Asra)
Asra (3 oktober 2010, (h)ear-Experimental Audio Research, Heerlen)
“Daar zijn mijn armen toch écht te kort voor”, lacht de jongen die bezig is een bouwstellage te ontmantelen. Zijn handlanger kijkt niet op of om. Geconcentreerd spuit hij verf op een lege muur aan de Schinkelstraat. De contouren van het prachtige kunstwerk dat ze er maken, is al zichtbaar. Graffiti, straatcultuur. Maar James Jetlag - oprichter van de organisatie die de schildering maakt - noemt zichzelf liever ‘muralist’.
Vanaf morgen verandert Heerlen in dé speelplaats voor straatcultuur. Voor even, helaas. Het internationale breakdance-event The Notorious IBE slaat tot en met 26 september zijn tenten op in de Limburgse stad. Voor de derde maal. Dat is bijzonder. In de beginjaren vond de vuurdoop van het festival plaats in Rotterdam, de stad in Nederland die het meest, eh, grootstad is. Inmiddels is de organisatie toe aan de tiende editie en is het festival internationaal vermaard. De Europese voorronde voor de UK BBoy Championship in Londen vindt er plaats. Zowaar niet niks.
Dat Heerlen voor de derde keer het toneel is, zegt iets over de metamorfose van de stad. Er broeit iets. Niet alleen in elitaire kunst- en cultuurkringen - de veel genoemde ‘culturele lente’ - maar ook in de krochten van de popcultuur. En dat is misschien nog wel veel belangrijker. Échte cultuur is immers van de mensen en ontstaat niet binnen de museummuren. Goed, Heerlen is geen Rotterdam. Die stad ademt straatcultuur. Leeft - veel meer nog dan Amsterdam - vierentwintig uur per dag.
Wat dat betreft heeft Heerlen nog een lange weg te gaan. Deze derde editie van The Notorious IBE in het Zuiden is een belangrijke volgende stap. Het brengt de in het ondergrondse sudderende straatcultuur naar boven én haalt een keur aan internationaal talent op het gebied van hiphop, breakdance, graffiti en straatkunst naar de stad. De invloed daarvan op de beleving van de inwoners is niet te onderschatten. Popcultuur is immers laagdrempelig en vindt gewoon plaats op pleinen, in straten én in clubs, filmhuizen en musea.
Dat is precies zoals kunst, cultuur en pop zich anno 2010 hoort te manifesteren. Het enige nadeel? Vanaf maandag 27 september wordt het weer stil op die pleinen en in die straten. Voorstel van Zwart Goud aan die sudderende ondergrondse van Heerlen? Gewoon zichtbaar blijven, óók na dit weekend.
The Notorious IBE vindt van 24 tot en met 26 september plaats in de binnenstad van Heerlen. Missen is onmogelijk. Meer info: www.thenotoriousibe.com.
