Column: fusie Heerlen Landgraaf toont arrogantie van de macht

mural van Millo (detail)

Harry Prenger

Door te verlangen naar een fusie geven zowel Heerlen als Landgraaf toe dat ze de huidige problemen niet kunnen oplossen. Dus hebben beide steden onderzoek laten doen naar (bestuurlijke en ambtelijke) samenwerking. Als je iets dolgraag wil bereiken moet je zoiets laten uitvoeren door iemand die het bij voorbaat met je eens is. Een van de uitvoerders van het onderzoek is Jan Mans, sinds mensenheugenis pleitbezorger van gemeentelijke herindelingen. Zijn poging om als burgemeester van Enschede te komen tot Twentestad, een samenvoeging met Hengelo, werd op het laatste moment tegengehouden door de Eerste Kamer.

Het bepaald niet onafhankelijke onderzoeksrapport stelt o.a. dat door een fusie er meer financiële mogelijkheden (meer geld uit het Gemeentefonds) ontstaan om zo de problemen van Heerlen en Landgraaf beter te kunnen aanpakken. Best bijzonder dat een onderzoeksrapport conclusies trekt over zaken die zich in de toekomst afspelen. Alsof je een diploma uitreikt aan een student die nog moet afstuderen. Alsof je iemand die rijlessen neemt vast een rijbewijs overhandigt.

Toch wordt het rapport door de voorstanders gepresenteerd als zijnde de waarheid. Het is immers onderzocht, het staat zwart op wit. Sterker, in het rapport wordt aanbevolen zo snel mogelijk te beginnen met de voorbereidingen. Tegenstanders van de fusie krijgen amper de kans na te denken over een weerwoord, de tijd om een draagvlak te creëren voor een referendum.

Er wordt van alles in stelling gebracht en uit de kast gehaald om de fusie er hoe dan ook door te drukken: een website waarin allerlei maatregelen worden opgesomd, alsof alles al in kannen en kruiken is. Er is een “samenwerkingskrant Landgraaf-Heerlen”, waarin opvallend vaak bestuursbobo’s aan het woord komen. Wethouders en andere politici maken op social media flink gewag van hun sterke fusievoorkeur. De burgemeester van Heerlen plaatst zelfs een brief van fusiefans de Rabobank op zijn eigen facebookpagina. Het is een schaamteloze vertoning van de politieke macht. Blijkbaar is men vergeten dat men ook volksvertegenwoordiger is, óók van de tegenstanders van de fusie.

Een aanbeveling in het rapport luidt “blijf in verbinding met de samenleving”. Verderop: “Betrek vertegenwoordigers vanuit maatschappelijke organisaties en ondernemers door hen in een klankbordgroep te laten meedenken en meedoen tijdens het fusieproces (op de onderdelen die voor hen relevant zijn)”. Lees: informatieavonden in achterafzaaltjes waar de burger wordt verteld wat hij of zij kan verwachten na de fusie.

Hierna houdt Heerlen op te bestaan als zelfstandige stad. Er komt een nieuwe gemeente voor in de plaats. Woorden die elke Heerlenaar even op zich zou moeten laten inwerken. Heerlen, stad met een rijke historie (Romeinse nederzetting), voormalige energiehoofdstad (steenkoolwinning), thans pronkend met streetart. Heerlen is ondanks alle problemen van de laatste decennia langzaam maar zeker bezig overeind te krabbelen.

En ja, er zijn sociaalmaatschappelijke en (sociaal)economische problemen. Maar ligt de oplossing bij een annexatie van Landgraaf? Een non-descript stadje waar geen mens komt omdat er nooit iets te beleven valt. Ach ja natuurlijk, Pinkpop. Het popfestival speelt zich af op en een ver van het centrum gelegen en voor de rest van het jaar verlaten draf- en renbaan. Dan is er nog een nepskibaan en een attractiepark dat het nieuws haalt vanwege de verdrinkingsdood van een slingeraapje.

De fusievoorstanders gaan gebukt onder Calimerogedrag, tunnelvisie, losersmentaliteit en misplaatste arrogantie. Waar is de koempelmentaliteit gebleven, de schouders eronder?Het huidige Heerlen wordt als een straathoer te kijk gezet en verkocht aan de macht van het grote geld.

Door hevig te verlangen naar een fusie geven politici toe dat ze de huidige problemen van Heerlen niet de baas kunnen. Dezelfde politici die in aanloop naar de komende gemeenteraadsverkiezingen ongetwijfeld om het hardst zullen schreeuwen hoe goed het gaat met de stad.

Tags: , ,

1 comment

  1. Sante Brun

    Het zal best de arrogantie van de macht zijn waardoor die fusie moet plaatsvinden. So what. Ik denk trouwens dat er heel iets anders achter zit: de eigenaardige neiging om twee uit hun krachten gegroeide dorpen om te smeden tot een bestuurlijke eenheid die efficiënt en competent en als het kan vooral geruisloos, de boel kan laten draaien. Het stukje van de heer Prenger is een tamelijk stuntelig uitgevoerde poging om suggesties van corruptie en machtsmisbruik (zie de omschrijving die hij geeft van Jan Mans) te koppelen aan voor de meeste mensen volkomen vreemde emotionele sentimenten (zie het voorbeeld van de streetart). Op één punt heeft Prenger gelijk: in Landgraaf is geen zak te doen, maar, hoe toevallig, dat geldt ook voor Heerlen.

    Helemaal prachtig is de verwijzing naar de koempelmentaliteit — even misplaatst als destijds de VOC-mentaliteit van J.P. Balkenende — Prenger heeft vanuit zijn ivoren torentje blijkbaar nooit in de gaten gehad dat de mijnwerkers voornamelijk slaven waren die hun onmenselijke arbeid moesten verrichten onder meedogenloos toezicht van mijn en kerk.

    Een laatste argument voor een fusie is wat mij betreft een gevoel van leedvermaak, namelijk met de voormalige koninkjes van Landgraaf, die bij de laatste gemneenteraadsverkiezingen toch al terzijde werden geschoven en die na de fusie met Heerlen helemaal in het afvoerputje van de geschiedenis zullen verdwijnen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *