Sturend hart van Heerlen: Raadhuisplein

GEMEENTEHUIS-3A

door Irene van Wesel / foto’s: Anita Hondong

Soms doorkruisen ze het plein en op andere momenten lopen ze er netjes omheen, afhankelijk van hun humeur, karakter en bestemming. Er gaan rode jassen voorbij en zwarte, een enkeling begeleid door een stok met een hoed en weer anderen met een hond of op de fiets. Jonge mensen en ouderen; sommigen staan stil en overleggen, terwijl anderen haastig doorlopen naar hun bestemming. De een checkt e-mail en social media, starend naar het scherm van zijn smartphone, zich afwendend van de omgeving, terwijl een ander naarstig om zich heen kijkt, zoekend naar een adres, persoon of misschien zijn fiets.

GEMEENTEHUIS-12A

De zilveren en gouden Social Sofa’s van Rob Thalen en Les Deux Garçons blinken hevig in de winterzon, de grijsheid van het plein oplichtend en haar saaiheid doorbrekend, samen met de omringende verhogingen die uitgevoerd zijn in een donkere steensoort. Op warme dagen creëren ze een onzichtbaar hang- en klimparadijs voor voorbijgangers met kinderen of skateboards en werknemers met hun lunch. Ondanks hun verweerde en onopvallende aanwezigheid brengen de verhogingen samen met de omringende bomen een levendigheid met zich mee. Het Raadhuisplein is een van de meest open en toch afgeschermde plekken van Heerlen, door de subtiele hoogteverschillen in de stenen blokken rondom, die voor de één een barrière vormen, maar voor de ander niet meer dan een lage drempel.

HEERLENCITY-82

Het Raadhuisplein, dat ooit ook thuis was van de bibliotheek en de Hema, is er nu een van sociale voorzieningen. Het bestuurscentrum van Heerlen, met aan de ene kant het Werkplein waar altijd nog veel fietsen staan in dezelfde ronding als het betonnen gebouw met haar mintgroene facetten, maar lang niet meer zoveel als vroeger. En aan de andere kant de Sociale Dienst waarvan de voorkant in slechte staat van onderhoud verkeert, met lelijk verkleurde platen en een donkere entree die al even onheilspellend aandoet. Om het plaatje compleet te maken ligt daarnaast de leegstaande oude Hema, als toonbeeld van de neergaande economie. En dat terwijl haar architectuur zo mooi is. Zo open, zo vol licht, zo uitnodigend, maar zo ontzettend leeg en daardoor ook erg triest. Als een van de verborgen schatten van Heerlen, priemend in het zicht van ieder die langsloopt. Er gloort echter hoop aan de horizon van dit gebouw, want Wonen Zuid zal er weldra haar intrek nemen.

GEMEENTEHUIS-6A

Badend in het zonlicht is ze best mooi, ons gemeentehuis, met haar lichte natuurstenen façade en grote vierkante ramen die zich in een zevental boven de begane grond bevinden. Beneden zijn er naast de entree, die overdekt wordt door een grijs balkon, aan weerszijden twee langwerpige ramen, met helemaal links nog een vierkant exemplaar, alsof dat naar beneden is gezakt bij de bouw. Deze kunstzinnige vormgeving van de voorgevel doet ergens in de verte een beetje denken aan de stijl van Mondriaan, maar verwijst wanneer je er wat langer naar kijkt evengoed naar de Heerlense bodem die is doordrongen van liftschachten en mijngangen. Fritz Peutz verwerkte daarnaast duidelijk kenmerken van ons Romeins verleden in het gebouw, van de strak vormgegeven pilaren naast de entree en het balkon, tot aan de ronde uitbouw en de Romeinse versiering aan de linkerkant, die bestaat uit twee hoge, ronde pilaren met een tussenbalkon, waar weer twee kleinere pilaren op zijn geplaatst. De versieringen zijn echter niet overheersend of overdadig, waardoor het gebouw toch een strak en modern karakter heeft.

GEMEENTEHUIS-17A

Het Raadhuis wordt geflankeerd door een stenen tuintje dat verwijst naar de Romeinse opgravingen, versierd met wat groene klimop, enkele struiken en een eenzame boom tegen de achtergrond. De strakke en gladde muren worden achter het tuintje onderbroken door een joviale ronding die zowel geplakt als vriendschappelijk omhelzend tegen het gebouw aan staat. Wie aan de andere kant om het gebouw heen loopt, omlaag door de Raadhuisstraat, komt op een tweede plein, aan de Geleenstraat uit, dat een stuk vriendelijker oogt door de dikke knoestige boom die er staat, zijn armen verwelkomend uitgestrekt rond de bank om zijn stam.

De Social Sofa van Marij van Aken staat er in al zijn fleurigheid naast, voorbijgangers dwingend te kiezen welke zithoek ze aangenamer vinden. Ook hier beneden spelen de vierkante ramen in het gebouw een spel van ogenschijnlijke ongeordendheid en herinnert een enkel element aan het verleden, ondersteund door het beeld van de mijnwerker dat midden in het plein de aandacht van vele voorbijgangers trekt. Zijn arm beschermend voor zijn gezicht tegen het felle licht, komt hij boven vanuit de mijnen, midden in het centrum van Heerlen.

HEERLENCITY-50

Tags: ,

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *