Ongeschoren schapen grazen tussen de hoogstam fruitbomen die het hart vormen van deze wijk. Een zee van groen omheind met prikkeldraad. Was het een dorp geweest, dan had hier ongetwijfeld de markt gestaan. Tussen schapen en bewoners bevindt zich niet meer dan een smal weggetje en een creatief aangelegde stoep. Die wil nogal eens van betegeling wisselen, gerelateerd aan het huis dat erachter ligt. Stoeptegels, keien met cement, mozaïeken kunstwerkjes. Zo divers als de stoep, blijkt de hele wijk. Dit is Benzenrade.
Het verzoek om het gebied mooi te houden is eigenlijk het eerste dat in het oog springt zodra je onder de brug doorrijdt. De wijk wordt namelijk gretig gebruikt als gratis parkeerplaats voor bezoekers van het ziekenhuis dat op steenworp afstand ligt. Maar eenmaal langs dat bordje is het net een klein stukje Frankrijk, al zijn het slechts twee straten met doodlopende zijweggetjes. Het Koffiehuuske, een welbekende eetgelegenheid onder de bourgondische Heerlenaar, pronkt zelfs met lavendel op de tafels van het terras.
Op straat fietst een meisje van een jaar of acht. Met de wind in haar haren, geniet ze van de zon. Dat kan in een dorp, zomaar midden op de weg fietsen. Het luide gebrom van de langs zoevende auto’s op de grote weg boven de brug, verraadt echter dat het hier allerminst om een dorp gaat. En een minuut of tien later scheuren er auto’s door de wijk met een snelheid die op zijn minst bedenkelijk is als je weet dat hier kleine kinderen fietsen. Daarna trekt een tractor met een communicantje en visite in de kar traag door de straat, even later gevolgd door twee paarden. Van een stadse mentaliteit trekken zij zich niets aan.
Opvallend is het kapelletje in Benzenrade, dat midden op de weg ligt als een vreemdsoortige rotonde. Een sfeervolle kleine kerk met een spits dak en muren van mergelblokken, omheind door een keurig geknipt heggetje. De deuren staan open en er branden kaarsen. Het interieur brengt rust en bedachtzaamheid. Het is zeker de moeite om naar binnen te stappen en de schilderingen op de muur eens te bewonderen. Maar de ligging van de kapel bevreemdt, alsof hij van een groene heuveltop is verplaatst naar een nieuwe plek midden op straat.
Het is hier standaard om elkaar te begroeten, net als in een dorp. Dat leidt wat af van het lawaai van de auto’s, net als het kabbelende beekje verderop. De Geleenbeek, die ontspringt in de kelders van de Benzenraderhof. Deze grote, massieve boerderij is gebouwd op Romeinse funderingen en geeft de plek geschiedenis. En dat is iets wat telkens terugkomt in de wijk. Tijd creëert diversiteit.
Van pittoreske mergelblokwoning tot Engels aandoende cottage met leibomen. Er staan bungalows en vakwerkhuizen. Strak vormgegeven nieuwbouw die zich af lijkt te zetten tegen de groene omgeving en bouwsels die meer tuin en natuur zijn dan steen. En op de achtergrond herinnert die grote betonnen reus aan het feit dat Benzenrade in al zijn verscheidenheid, deel is van een groter geheel, de stad Heerlen.
Tekst: Irene van Wesel
Foto’s: Ziggy Beckers
Tags: Benzenrade
