impressie van het Betahuis
Heerlen krijgt z’n eigen Betahuis. Dat maakten de gemeente en de initiatiefnemers van de creatieve werkplaats gisteren bekend. Volgende maand betrekt het i_beta/event, voor twee dagen en bij wijze van proef, de voormalige muziekschool aan het Wilhelminaplein. Einde van de zomer kan de benedenverdieping van het leegstaande gebouw officieel in gebruik worden genomen. Het college van bestuur is akkoord, volgende week dient het besluit in de gemeenteraad. Wethouder Riet de Wit verwacht daar geen problemen. Kan Heerlen zich opmaken voor een culturele zomer?
Toegegeven: zo’n Betahuis op Duitse leest geschoeid is precies wat Heerlen nodig heeft. Langzaam maar zeker groeit de creatieve scene in de stad, maar de vele losse eilandjes willen nog niet nader tot elkaar komen. In dat proces kan het Betahuis een belangrijke rol vervullen: die van netwerkconnector. Zover is het nog lang niet. Initiatiefnemers Carola Janssen van C03 Concepts en Mark Feron van Peutz Architecten waren jaloers op het goedlopende Betahaus-concept in Berlijn, zochten naar een plek om een soortgelijk initiatief op te richten in Limburg en kwamen uit bij Heerlen. Maastricht was geen optie, legt Feron uit: de mentaliteit in Heerlen past veel beter bij het open concept. Waarom heeft Maastricht immers geen gratis draadloos netwerk in de binnenstad ondanks de aanwezigheid een keur aan culturele en onderwijsinstellingen?
De oude muziekschool als locatie was eenvoudig gevonden. Het gebouw ademt de sfeer van het vooruitgangsgeloof van de jaren vijftig en begin jaren zestig. Het is door de promenade verbonden met ‘t Loon, dat andere monument van utopisch denken uit die tijd. Het gebouw ademt ruimte, licht en transparantie. Typisch voor die tijd, vertelt Feron enthousiast. Die moderniteit past bij Heerlen, bij een stad die een nieuwe identiteit nodig heeft. Het Betahuis moet vooral geen broedplaats worden, benadrukt Janssen. Dat Amerikaanse en Randstedelijke concept, eerder in Maastricht al faliekant mislukt, werkt niet in Heerlen. Het plan van Janssen en Feron past bij de stad en bij deze tijd, bij de netwerkmaatschappij, bij een wereld in crisis.
flyer Betahuis
Wat dat plan precies behelst? Eerst het gebouw opknappen, meent Feron, maar wel met behoud van het rauwe, dat glas en staal. De benedenverdieping krijgt een open karakter: terras op de binnenplaats, café, expositieruimten. Het souterrain wordt ongevormd tot ateliers en werkruimten. Op de bovenetage worden werkplekken, vergaderunits en kantoren gerealiseerd. Voor startende ondernemers zijn er stoelen te huur. Janssen hoopt dat er zo crossovers ontstaan. In de fysieke wereld komen mensen pas écht met elkaar in contact. Het succes van Betahuizen in Duitsland bewijst haar gelijk.
Is zo’n Betahuis wel rendabel te maken in Heerlen? Het gaat in eerste instantie om passie, iets doen voor Heerlen, benadrukt Feron. Maar toch: uiteindelijk mag er geen verlies worden gedraaid. De gemeente verkleint het risico. Ze verkoopt het pand aan CM Vastgoed BV met het recht tot terugkoop binnen tien jaar.
Goede zaak dus, dat Betahuis? Zeker! Een dergelijke plek wordt momenteel met node gemist in de stad én kan een belangrijke schakel worden in het volwassen worden van de creatieve industrie in Heerlen. Breekt de culturele zomer aan? Maar toch. Hoe ideëel zijn de drijfveren van Feron en Janssen écht? En hoe wordt voorkomen dat het Betahuis de komende maanden wordt vormgegeven door de paar reeds dominante partijen in Heerlen en de eilandjes dus blijven bestaan? ZwartGoud houdt de ontwikkelingen kritisch in de gaten.
Een verzameling interessante links:
Betahaus in Berlijn
Peutz Architecten
CO-3 Real Estate Solutions
i_beta/event
Persbericht van de gemeente Heerlen
Theo Ploeg
Tags: Betahuis, Carola Janssen, creatieve industrie, Heerlen, Mark Feron, Parkstad, Peutz, Riet de Wit
Ik vind het concept zeer interessant, alleen jammer dat het zich beperkt tot de ‘creatieve industrie’. Waarom geen andere (startende) ondernemers, is dan niet de kans op kruisbestuiving veel groter?
Creatieve industrie is het toverwoord dat altijd valt, maar volgens mij kunnen gewone ondernemers ook gewoon een stoel huren hoor.
Culturele Zomer, Culturele Lente. Een kultuurintendante uit Amsterdam. In 1990 is de euregionale kultuurstichting SHOCK uitgegaan van de kwaliteiten in de Euregio. Okay het waren weinigen die kwaliteit hadden en vanuit Heerlen, Maastrciht opereerden. 20 jaar later wordt/moet het ei uitgevonden worden mbv mensen van buiten de regio. Zoveel geldverkwisting in het in huis halen van ?????. Zo krijgt heerlen/parkstad een intendant “om niet alleen de sterke en zwakke punten van cultureel Parkstad op een rij te zetten, maar vooral ook om voor Heerlen de verbindingsofficier te zijn op weg naar Maastricht Culturele Hoofdstad 2018.” (“LD”).
In plaats van kultuurvernieuwing en -ontwikkeling uit de eigen regio te doen laten plaatsvinden, kwaliteit die er schaars aanwezig is en die mensen die veelal buiten de “ons kent ons” gemeenschap opereren, is men bezig laag op laag geldverkwistende met welke resultaten beogende structuren te creeëren, zonder dat er een euregionaal kwaliteitskarakter te voorschijn komt.
De culturele lente was begonnen in 1990 met de oprichting van SHOCK. Met een startkapitaal van hfl. 100,00 maar met de kennis, affineit voor kultuurvernieuwing en -ontwikkeling, jongerenkultuur, muziekkultuur en het verbinden van allerlei kultuuruitingen in een zodanige setting dat de kulturele infrastruktuur jaren later vorm ging krijgen in Nor, Glaspaleis, Patronaat maar zonder de kwaliteitsprogrammering waart SHOCK vanaf dag 1 voor stond en staat.
SHOCK shockeerde toenmalige “ons-kent-ons” toeschuivende kultuursubsidies verstrekkers en ontvangers.
Ideeën en concepten werden gestolen en kwalitatief zeer laagwaardig en veel te duur uitgevoerd.
Nu in 2010 is er de kulturele infrastruktuur. Nu nog mensen uit Parkstad die uitvoering kunnen gaan geven aan kultuurvernieuwing en -ontwikkeling.
Het Betahuis wordt ‘het thuis’ van de Euregionale student en startende ondernemer, die op zoek is naar een plek om te ‘broeden’, samen te werken, hulp te vragen en zich te bestuiven. Het Peutz Lab zal hier bijvoorbeeld een platform bieden voor de architecten uit Aken, Hasselt en Maastricht. De startende ondernemers (bv. accountant, jurist en financieel advies) hebben toegezegd 1 van de weinige vaste kantoren te huren. Want ook een creatieve/startende ondernemer heeft een accountant nodig, toch?
Er is een mooi commitment uitgesproken door de kennisinstituten in Parkstad (HSZ en Arcus), maar ook in Maastricht (HSZ, UM, ABK). Culturele Hoofdstad 2018 of niet, het Betahuis wordt een laagdrempelig Euregionaal initiatief waar eenieder zich thuis mag voelen.